İlk siparişinize %10 indirim: HOSGELDIN
Bizi takip edin

Tavşan ishal olursa ne yapılmalı?

Tavşanda gerçek ishal mi, yumuşak gece dışkısı mı? Hangi durumda hemen veterinere gidilir, beslenmede ne değişmeli, kuyruk altı nasıl temizlenir?

16 Kasım 2026 · 4 dakikalık okuma · At, deve, tavşan

Tavşanınızda sulu ve şekilsiz dışkı varsa, özellikle de tavşan yavruysa, yemek yemiyorsa ya da halsizse, vakit kaybetmeden egzotik hayvanlara bakan bir veteriner hekime gidin. Tavşanlarda ishal kısa sürede ciddileşebilir. Ama önce emin olun: kafeste gördüğünüz yumuşak dışkı gerçek ishal olmayabilir.

İshal mi, yumuşak gece dışkısı mı?

Tavşanlar iki tür dışkı yapar. Birincisi hepimizin bildiği yuvarlak, kuru, sert topaklardır. İkincisi ise genellikle gece ya da sabaha karşı çıkan, üzüm salkımı gibi yapışık, parlak ve yumuşak dışkıdır. Buna sekotrof denir ve tavşan onu doğrudan anüsünden alıp yer. Bu tuhaf görünse de sindiriminin doğal bir parçasıdır; tavşan kör bağırsağında oluşan besin maddelerini bu yolla yeniden alır.

Kafeste ya da tüylerde bu salkım dışkılar birikiyorsa sorun çoğu zaman ishal değildir; tavşan onları yemiyor demektir. Bunun nedenleri arasında kilo fazlası, eklem ya da diş sorunları ve rasyonda fazla pelet ya da şekerli yiyecek olabilir. Bu durumu da veteriner hekiminizle konuşun.

Gerçek ishalde ise dışkı sulu ve şekilsizdir. Normal kuru topaklar ya hiç yoktur ya da çok azalmıştır.

Hemen veteriner hekime gidin

  • Yavru tavşanda ishal varsa, özellikle sütten kesim döneminde
  • Dışkı sulu ve şekilsizse
  • Tavşan yemek yemiyor ya da birkaç saattir hiç dışkı yapmıyorsa
  • Karnı şişkin, sert ya da ağrılı görünüyorsa
  • Kambur oturuyor, dişlerini gıcırdatıyor ya da kıpırdamadan duruyorsa
  • Kulakları soğuk, hareketleri yavaşsa
  • Dışkıda kan ya da sümüksü madde varsa

Tavşanın sindirim sistemi sürekli çalışmak üzere yapılmıştır. İştahsızlık tavşanlarda tek başına acil bir belirtidir; yarın geçer diye beklemeyin.

Tavşanlarda ishalin sık nedenleri

  • Kuru otun az, peletin, meyvenin ve şekerli ödüllerin çok olduğu beslenme
  • Rasyona yeni bir yeşilliğin birdenbire ve bol miktarda girmesi
  • Sütten kesim, taşınma, yeni bir hayvan ya da gürültü gibi stresler
  • Bağırsak parazitleri, özellikle kalabalık ortamlarda ve yavrularda
  • Enfeksiyonlar
  • Diş sorunları: otu çiğneyemeyen tavşan daha az ot yer ve sindirimi bozulur
  • Bazı ilaçlar: tavşanlarda bazı antibiyotikler bağırsak dengesini ciddi biçimde bozabilir. Bu yüzden ilacı yalnızca tavşanları iyi bilen bir veteriner hekim seçmelidir.

Evde neler yapabilirsiniz?

  • Sınırsız ve kaliteli kuru otu her zaman önünde bulundurun. Tavşan sindiriminin temeli ottur.
  • Taze ve temiz suyu sürekli sağlayın. Hem suluk hem kase koymak bazı tavşanların daha çok içmesini sağlar.
  • Peleti, meyveyi ve ödülleri veteriner hekiminiz aksini söyleyene kadar kısıtlayın.
  • Yeni yeşillik eklemeyin. Yeşilliği yeniden başlatırken tek tek ve az miktarda deneyin.
  • Kafesi sık temizleyin, altlığı kuru tutun.
  • Tavşanı aç bırakmayın. Tavşanlarda uzun süre yemek yememek başka ciddi sorunlara yol açar.

Kuyruk altı kirlendiyse

Kirli ve ıslak tüyler deriyi tahriş eder. Sıcak aylarda sinekler bu bölgeye yumurta bırakabilir ve bu ciddi bir sağlık sorunudur. Kirli bölgeyi ılık, nemli bir bezle nazikçe temizleyin, ardından iyice kurulayın. Tavşanı bütünüyle suya sokup yıkamayın; tavşanlar bundan çok korkar ve ıslak tüyle üşüyebilir. Bölge çok kirliyse ya da deri kızarmışsa veteriner hekiminize gösterin.

Kesinlikle yapmayın

  • İnsanlar için olan ishal ilaçlarını, ağrı kesicileri ya da başka bir hayvan için alınmış ilaçları tavşana vermeyin.
  • Bağırsağı dinlensin diye tavşanı aç bırakmayın.
  • Yoğurt, süt gibi süt ürünleri vermeyin.

Probiyotiğin yeri

Probiyotik tavşan ishalini tedavi etmez; gerçek ishalde önce veteriner hekime gidilmelidir. Probiyotiğin yeri sindirim dengesini desteklemektir. Sütten kesim, beslenme değişikliği ya da tedavi sonrası toparlanma dönemlerinde bazı tavşan sahipleri günlük beslenmeye probiyotik ekler. Tavşanınız ilaç kullanıyorsa probiyotiği ne zaman vereceğinizi veteriner hekiminize sorun.

Probiyotikli Tavşan Metabolizma Düzenleyici FarmPro+, şişenin etiketinde de yazdığı gibi sindirim sisteminde mikrofloranın düzenlenmesine yardımcı olur ve bağışıklık sistemini destekler. Yetişkin tavşanda günlük ölçü 1-1,5 ml'dir; suluğu tazelerken 1,5 ml, yani yaklaşık 30 damla katılır ve haftada 3-4 gün verilir. Sütten kesilen yavrularda ölçü günlük 0,5-1 ml, yani 10-20 damladır.

Tavşan probiyotiği FarmPro+ ürün sayfası

Kısaca

  1. Önce gerçek ishal mi, yumuşak gece dışkısı mı, ayırın.
  2. Sulu dışkı, iştahsızlık, şişkin karın ya da yavru tavşan: beklemeden veteriner hekime gidin.
  3. Bol kuru ot ve su verin; pelet, meyve ve ödülleri kısın.
  4. Kuyruk altını temiz ve kuru tutun.
  5. İnsan ilacı vermeyin.

Sık sorulan sorular

Tavşanın dışkısı neden yumuşak?

Tavşanların gece çıkardığı salkım şeklindeki yumuşak dışkı (sekotrof) normaldir ve tavşan bunu yer. Bu dışkılar ortada kalıyorsa ya da dışkı sulu ve şekilsizse veteriner hekiminize danışın.

İshal olan tavşana ne yedirilir?

Bol kaliteli kuru ot ve temiz su temel olmalıdır. Pelet, meyve, şekerli ödül ve yeni yeşillikleri kısıtlayın. Ek bir besin vermeden önce veteriner hekiminize danışın.

Tavşan ishali tehlikeli mi?

Özellikle yavru tavşanlarda ve sulu ishalde durum kısa sürede ciddileşebilir. İshalle birlikte iştahsızlık ya da halsizlik gördüğünüzde beklemeden veteriner hekime başvurun.

Tavşana probiyotik verilir mi?

Verilebilir; probiyotik sindirim sisteminin dengesini destekler ama ishali tedavi etmez. Gerçek ishalde önce veteriner hekime gidin, tavşanınız ilaç kullanıyorsa probiyotiğin zamanlamasını ona sorun.

Bu yazıyla ilgili ürünler

Bilimsel çalışmalar ne diyor?

Derleme2014

Derleme, atlarda probiyotik kullanımına dair bilimsel kanıtları değerlendiriyor. Laboratuvar sonuçları umut verici olsa da atlarda klinik faydanın kanıtlanmasının zor olduğu ve ticari ürünlerin kalite denetiminin sınırlı olduğu belirtiliyor.

Ne anlama geliyor? Atlarda probiyotik yaygın kullanılıyor ama etkinlik ürüne göre değişiyor; karar veterinerle birlikte verilmeli.

Probiotic use in horses - what is the evidence for their clinical efficacy?Schoster A, Weese JS, Guardabassi L, Journal of Veterinary Internal Medicine, 2014DOI: 10.1111/jvim.12451
Randomize kontrollü çalışma2024

Çalışmada 18 ata çapraz düzende dört farklı Bacillus probiyotiği verildi ve standart egzersiz sonrası iltihap göstergeleri ölçüldü. B. coagulans alan atlarda SAA, IL-6 ve PGE2 düzeyleri diğer gruplardan düşüktü.

Ne anlama geliyor? Egzersiz yapan atlarda bazı Bacillus suşları iltihap yanıtını hafifletebilir; etki suşa özgüydü.

Oral probiotic administration attenuates postexercise inflammation in horsesJacobs RD, Grum D, Trible B, et al., Translational Animal Science, 2024DOI: 10.1093/tas/txae124
Tüm literatür

Şunlar da ilginizi çekebilir